Gedonder in Zuid-Europa

• Weer

Het lagedrukgebied dat zich de afgelopen week standvastig boven en rond IJsland bevond, schuift vandaag en morgen langzaam zuidwaarts en komt dan in de buurt van de Azoren op de Atlantische Oceaan te liggen. In een uitloper daarvan ontwikkelt zich morgen een opzichzelfstaand lagedrukgebied en onder andere deze resulteert de komende week in stevige regen- en onweersbuien in Portugal en Spanje. Ook ligt er een lagedrukgebied boven het zuidoosten van Europa. In Griekenland, enkele van de Balkanlanden en Turkije regent en dondert het deze week ook af en toe stevig.

Deze aanvoer van depressies op het zuiden van het Europese continent heeft te maken met het steeds zuidelijker komen te liggen van de straalstroom op ongeveer 10 kilometer hoogte. De straalstroom geeft hoger in de atmosfeer de grens aan van de warme lucht in het zuiden en de koelere lucht in het noorden en uit zich op die hoogte in een zeer sterke wind die van west naar oost waait. Deze wind waait niet in een rechte lijn, maar van tijd tot tijd zitten er flinke uitstulpingen in. Zo’n uitstulping met koude lucht erin wordt over het algemeen een lagedrukgebied en een warme bel met lucht ontwikkelt zich veelal tot een hogedrukgebied op die hoogte.

Dichterbij het aardoppervlak zien we echter vaak ongeveer hetzelfde gebeuren. Onder een hogedrukgebied ontwikkelt zich aan de grond ook een hogedrukgebied en bevindt zich op grotere hoogte in de atmosfeer een lagedrukgebied, dan vinden we deze dicht bij de grond ook in diezelfde buurt terug.

Momenteel ligt er dus een lagedrukgebied, zowel in de bovenlucht als aan de grond boven de Atlantische Oceaan en ook boven het zuidoosten van Europa ligt zo’n lagedrukgebied. Tussen die beiden onruststokers in beweegt warmere lucht vanuit het zuiden zich echter noordwaarts en daar ligt dan ook een flinke rug van hogedruk. In die rug ontwikkelt zich dit weekend een opzichzelfstaand hogedrukgebied. Deze komt zowel hoger in de atmosfeer als dicht bij het aardoppervlak boven het noord(west)en van Europa te liggen en drukt de straalstroom in feite zuidwaarts.

Normaal gesproken is de verdeling van de koelere en warmere lucht vrij eenduidig boven Europa; in het noorden de koelere lucht en in het zuiden de warmere lucht. De grens van die beide luchtsoorten ligt over het algemeen boven ons land en daar wijten wij vaak ons zeer wisselvallige weer aan. De straalstroom werkt namelijk als een soort glijbaan voor depressies en storingen en die worden dan ook regelmatig bij ons aangevoerd.

Zuidelijke straalstroom
Net als vorig jaar in het najaar begint nu de straalstroom echter steeds zuidelijker te liggen en wel boven het Middellandse zeegebied. De aanvoer van lagedrukgebieden en storingen vindt nu dus vanaf de Atlantische Oceaan richting Portugal en Spanje plaats en ook het zuidoosten van Europa pakt daar een aantal regengebieden in mee. Na een ontzettend warme en vrij droge zomer wordt het komende week op het Iberisch Schiereiland dan ook even behoorlijk nat. Stevige (onweers)buien trekken daar voorbij en lokaal valt daaruit ineens flink wat neerslag. In Portugal en het noordwesten van Spanje zijn afgelopen dagen al een paar buien gevallen met daaruit ruim 20 millimeter in zeer korte tijd.

Ook in Griekenland viel het afgelopen etmaal flink wat regen. In het kleine plaatsje Kasteli op het vakantie-eiland Kreta viel binnen 24 uur ruim 65 millimeter en eerder deze week viel daar ook al ruim 25 millimeter. Toen viel vooral op het vasteland van het populaire vakantieland veel regen. In het eveneens kleine plaatsje Ioannina in het noordwesten van Griekenland viel toen 70 millimeter.

Bij ons zonnig
Het voordeel van deze zuidelijk gelegen straalstroom is dat het bij ons over het algemeen vrij rustig is. We hebben de komende dagen dan ook te maken met het hogedrukgebied ten noorden van ons en we gaan dan ook een aantal volop zonnige nazomerdagen tegemoet. Wel gaat heel geleidelijk de middagtemperatuur iets omlaag en komt het volgende week in enkele nachten waarschijnlijk op uitgebreide schaal alweer tot vorst aan de grond.

(Bron: Meteo Consult)